«خوشابحال رحمکنندگان، زیرا بر ایشان رحم کرده خواهد شد» (متی ۵: ۷).
در بخشش قدرتی نهفته است؛ بدون قدرت الاهی نمیتوانیم آنانی که قلب ما را با خشونت شکستهاند و حق و حقوقمان را پایمال کردهاند ببخشیم. منبع قدرت ما برای بخشایش، سکونت مسیح در ماست که ما را دعوت میکند تا آنانی که ما را زخمی کردهاند، ببخشیم و قدرت این کار را نیز به واسطه روحالقدس عطا میفرماید. قابلیت بخشش در برقراری مجدد روابط و دلهای شفا یافته متجلی میشود و آنانی که میبخشند، ثمره آرامش و شادی را تجربه خواهند کرد. نبخشیدن ایجاد تلخی میکند و هنگامی که از این تلخی آزاد میشویم، احساس آزادی و شادی بسیار میکنیم. تاکنون در این مجموعه از مقالات، دیدیم که بخشش چه نیست و اینکه اگر نبخشیم، چه برکاتی را از دست میدهیم. در این فصل، میخواهم خصوصیات بخشش واقعی کتابمقدسی را از قول آر. تی. کندال شرح دهم.
۱- نشانه واقعی بخشش کتابمقدسی، روبرو شدن کامل با این حقیقت تلخ است که دیگران با ما چه کردهاند. بخشش واقعی کتابمقدسی از زمانی آغاز میشود که به طور کامل با آنچه که با ما کردهاند روبرو شویم و درد آن را احساس کنیم. تا زمانی که انکار کنیم که واقعا چه رخ داده، یا طرف مقابل را تبرئه کنیم، به هسته مرکزی موضوع نخواهیم رسید. به همان شکل که شخص گناهکاری که به عمق تباهی خود پی نمیبرد و در نتیجه برای طلب بخشش نزد مسیح نمیآید، شخصی نیز که نمیخواهد بپذیرد تا چه حد احساساتش جریحهدار شده، نزد مسیح نمیآید تا قدرت بخشیدن دیگران را از او دریافت کند. بخشش واقعی دردناک است چون وقتی پذیرفتیم که چقدر زخم خوردهایم، بر آن میشویم تا آرزوی خود را برای انتقام به مسیح واگذار کنیم، با علم کامل به اینکه زخمیکننده ما ممکن است مورد برکت واقع شود و هیچگاه متحمل عواقب خطایی که در حق ما انجام داده است، نشود. اگر چنین کنیم، در رنجهای مسیح شریک میشویم و نشان میدهیم که محبت و رحمت مسیح تا چه میزان قلب ما را تسخیر کرده، و بدینسان، مهربانی او را در نگرش و رفتارمان منعکس میکنیم.
۲- نشانه واقعی بخشش کتابمقدسی این است که تصمیم بگیریم هیچ خاطرهای از خطا نگه نداریم. پولس رسول در بخش پر شکوهی که در مورد محبت نوشته، میگوید «محبت سوءظن ندارد» (یعنی خطا را به خاطر نمیسپارد) (اول قرنتیان ۱۳: ۵). چرا ما خطای دیگران را به خاطر میسپاریم؟ شاید علت این باشد که بتوانیم از آن علیه دیگران به نفع خود استفاده کنیم. میخواهیم «واقعیتِ ماجرا» را به دیگران ثابت کنیم و از آن در درگیریهای آتی به عنوان اسلحه استفاده کنیم، و از گذشته بهره بگیریم تا به خطاکار درسی بیاموزیم که خطاهای خود را تصدیق کند و از آنها دست بکشد. حتی شاید لذت ببریم از اینکه زخمهای گذشته را یادآوری کنیم تا قلب آنانی را که به ما بدی کردهاند، به درد آوریم. هر چه باشد، آنها دل ما را جریحهدار کردهاند. آیا حق نداریم تلافی کنیم؟ اما، همۀ این واکنشها گناهآلود است و در پرتو محبت مسیح قابل توجیه نیست. بخشش کتابمقدسی این است که تصمیم بگیریم همچون مسیح محبت کنیم. بخشش کتابمقدسی به این معنا نیست که مطابق احساساتمان عمل کنیم، بلکه بر اساس اطاعت از مسیح. وقتی به خاطر اطاعت از مسیح، خطاکاری را میبخشیم، خدا وفادارانه به ما شادی و آرامش میبخشد، چون با انتخاب راه بخشش، راه او را انتخاب کردهایم و اجازه دادهایم که قدرت قیامت او به واسطه ما متجلی شود.
۳- نشانه واقعی بخشش کتابمقدسی این است که مصمم شویم انتقام نگیریم. پولس مینویسد: «هیچکس را به عوض بدی، بدی مرسانید» (رومیان ۱۲: ۱۷)، و «ای محبوبان» انتقام خود را مکشید، بلکه خشم را مهلت دهید، زیرا مکتوب است «خداوند میگوید که انتقام از آن من است؛ من جزا خواهم داد» (رومیان ۱۲: ۱۹). در وجود ما احساسی نهفته است که ما را بر آن میدارد تا مجازات آنانی را که به ما خطا کردهاند ببینیم. از این بدتر این است که به مسئله حالت روحانی هم میدهیم و میگوییم که قصد ما فقط این است که مایلیم عدالت انجام شود. اما اگر خدا را میشناختیم، میدانستیم که فرموده انتقام را به عمل خواهد آورد. وقتی بر تحقق انتقام اصرار میورزیم، در واقع حقی را که فقط از آن خداست، غصب میکنیم و باعث رنجش او میشویم.
وقتی میترسیم که مبادا آزار دهندگان ما بدون مجازات بمانند، به این فرموده روشن خدا شک میکنیم که گفته است انتقام از آن اوست (مزمور ۳۷). به طور خلاصه، بخشش کتابمقدسی یعنی این میل طبیعیمان را که میخواهد مطمئن شود آزار دهندگان ما به کیفر خود میرسند، کنار بگذاریم. باید بگذاریم محبت عظیم خدا جایگزین انتقام شود. برای همین است که یوحنای رسول مینویسد: «در محبت ترس نیست، بلکه محبت کامل ترس را بیرون میراند؛ زیرا ترس از مکافات سرچشمه میگیرد و کسی که میترسد، در محبت به کمال نرسیده است» (اول یوحنا ۴: ۱۸ هزاره نو). ما در مسیح دیگر نمیترسیم که مجازات و مکافات داده شود؛ میدانیم که مکافات قبلا روی صلیب داده شده است و آنانی که در مسیح نیستند، در طول سفر زندگی یا در روز داوری، به مکافات خواهند رسید (رومیان ۲: ۱-۶).
۴- نشانه بخشش واقعی کتابمقدسی این است که شخص به غیبت در مورد آزاردهنده خود نمیپردازد. «هیچ سخن بد از دهان شما بیرون نیاید، بلکه از آنچه به حسب حاجت یا برای بنا نیکو باشد تا شنوندگان را فیض رساند» (افسسیان ۴: ۲۶). این وسوسه وجود دارد که بر علیه خطاکننده خود غیبت و از این راه به شخصیت و اعتبار او لطمه وارد کنیم، و به این شیوه از او انتقام بکشیم. بخشش واقعی در صدد لطمه زدن به شخصیت و شهرت دیگران نیست. من معتقدم که وقتی خدا تمام گناهان مرا بخشید و آنها را زیر خون مسیح پوشاند، آنها را بالا نگرفت تا تمام دنیا ببیند. بنابراین، اگر بخواهم مانند خدا ببخشم، نباید خطاهایی را که دیگران در حق من کردهاند مورد اشاره قرار دهم، بلکه باید در سکوت آنها را ببخشم. زیرا وقتی درباره خطاهای دیگران سخن میگویم، نشان میدهم که واقعا پی نبردهام خدا چگونه مرا بخشیده است و هنوز در مقام داور دیگران عمل میکنم. فقط تجسم کنید چه تحولی رخ خواهد داد اگر در روابطتان غیبت را کنار بگذارید و به بخشش کتابمقدسی واقعا عمل کنید.
۵- نشانه بخشش واقعی کتابمقدسی این است که همانند خدا نشان دهیم. «خوشا به حال رحمکنندگان، زیرا بر ایشان رحم کرده خواهد شد» (متی ۵: ۷). دعوت خدا از تمام ایمانداران این است که هر چه بیشتر شبیه خدا شوند. «از خدا سرمشق بگیرید» (افسسیان ۵: ۱ هزاره نو). بدیهی است که خدا خصوصیاتی دارد که ما نمیتوانیم داشته باشیم. ما نمیتوانیم در همه جا حاضر باشیم! اما خصوصیات و صفات بسیاری در خدا هست که مسیحیان امر شدهاند از آنها برخوردار باشند. ما باید مهربان و وفادار و رحیم باشیم. رحمت یعنی اینکه مکافاتی را که سزاوارش هستیم دریافت نکنیم، زیرا خدا مسئله عدالت را بر روی صلیب حل کرد. رحیم بودن یعنی اینکه با دیگران آنگونه رفتار نکنیم که سزاوارش هستند، بلکه رفتاری بکنیم که شایستهاش نیستند، یعنی بخشش. وقتی رحمت نشان میدهیم، مانند مسیح میشویم و بر ما نیز همانگونه رحمت خواهد شد که به دیگران رحمت کردهایم.
۶- نشانه بخشش واقعی کتابمقدسی، تغییر قلبی است. عیسی این واقعیت را بسیار عمیق بیان کرد، آنگاه که فرمود: «زبان از زیادتی دل سخن میگوید» (متی ۱۲: ۳۴). سلیمان پادشاه، این نکته را اینگونه بیان کرد: «دل خود را به حفظ تمام نگاه دار، زیرا که مخرجهای حیات از آن است» (امثال ۴: ۲۳). اگر دیگران را به طور کامل نبخشیده باشیم، خشم در قلبمان تخمیر میشود و روحیه تلخی را پدید میآورد که دیر یا زود، در رفتار و گفتار ما منعکس میشود. تلخی، خود را در قالب علائم مختلفی نشان میدهد، مثل بالا رفتن فشار خون، بیخوابی، افسردگی و بدبینی به زندگی. رهایی از تلخی به دل انسان مربوط میشود و باید همچون گناه به آن اعتراف کرد و با فیض خدا آن را ریشهکن ساخت. تلخی ما ممکن است در این انتظار ریشه داشته باشد که در خطاکننده خود نشانی از پشیمانی ببینیم. اگر در انتظار این هستید که دیگران پی ببرند چه خطای بزرگی علیه شما مرتکب شدهاند، موضوع را کاملا فراموش کنید! اکثر کسانی که قلبتان را شکستهاند یا به شما اهانت کردهاند، اصلا متوجه موضوع نیستند. بخشش واقعی منتظر این نمیماند که دیگران بفهمند یا اینکه بیایند و تقاضای بخشش کنند؛ بخشش واقعی این است که مانند مسیح واکنش نشان دهیم و تصمیم بگیریم به خاطر اطاعت از فرمان خدا، آنان را ببخشیم.
#نداگر
